Wanneer het tempo toeneemt maar je lichaam zegt pauze, wanneer je geest racet maar je adem vastzit—dat is stress die om aandacht vraagt. En in de koudere, donkere seizoenen, komt het vaker voor.
De winter vertraagt ons aan de buitenkant, zelfs als interne stress opbouwt. Het licht verandert. Routines worden verstoord. Motivatie daalt. We kunnen ons wazig, vermoeid of losgekoppeld voelen. En voor velen brengt dit seizoen een diepere emotionele last met zich mee.
Maar het biedt ook iets krachtigs: de kans om naar binnen te keren, te herverbinden en te herstellen. Daar komt de wetenschap van stress (en de beoefening van yoga) om de hoek kijken.
Stress Is een Signaal
Stress is geen mislukking. Het is geen zwakte. Het is informatie van je lichaam, dat om zorg vraagt.
Wanneer stress niet wordt aangepakt, kan het het zenuwstelsel uitputten en invloed hebben op slaap, energie, spijsvertering, focus en emotioneel evenwicht. Maar wanneer we met bewustzijn reageren, kunnen we begin om die relatie te veranderen. En met de juiste hulpmiddelen bouwen we veerkracht op.
Hoe Yoga het Zenuwstelsel Ondersteunt
Dr. Michele Tugade, professor in de psychologische wetenschappen aan Vassar College en directeur van The Resilience Lab, bestudeert hoe we herstellen van stress. Haar onderzoek toont aan dat veerkracht niet gaat over "terugveren", maar over het ontwikkelen van praktijken die ons helpen vooruit te gaan, vooral door moeilijke seizoenen.
In haar artikel Finding Light in the Hazy Shade of Winter, schrijft ze: "Zelfs wanneer de mist binnenrolt, kunnen we ons licht vinden door rituelen die ons herverbinden met onszelf."
Dit is de kern van yoga. Beoefening wordt een vast ritueel dat ons helpt:
-
Het zenuwstelsel te reguleren
-
Opnieuw verbinding te maken met de adem
-
Emotionele helderheid en aanwezigheid op te bouwen
-
Energie en emotie door het lichaam te bewegen
Wanneer yoga consequent wordt beoefend, kalmeert het ons niet alleen—het verandert hoe we reageren op toekomstige stress.
De Kracht van Adem
Je hoeft niet een uur te bewegen om de verandering te voelen. Soms is één ademhaling genoeg om begin.
Ademwerk is aangetoond dat het cortisolniveaus verlaagt, de hartslag reguleert en de focus verhoogt—allemaal zaken die de hersenen en het lichaam helpen efficiënter te herstellen van stress.
Langzame, bewuste ademhaling kan een moment van reset bieden midden in een chaotische dag. Op de lange termijn is het een van de meest toegankelijke manieren om je mentale en emotionele gezondheid te ondersteunen.
Onderzoek naar de Rol van Yoga bij Stressherstel
Volgens het National Institute of Mental Health (2024) zijn stressgerelateerde aandoeningen zoals angst en depressie in opkomst, vooral onder vrouwen in de VS in de studieleeftijd. En de winter lijkt die worstelingen te versterken, waardoor het moeilijker wordt om de energie en helderheid te vinden die nodig zijn voor zelfzorg.
Daarom heeft Manduka samengewerkt met Dr. Tugade en The Resilience Lab aan Vassar College om matten en blokken te leveren voor een lopend onderzoek: Yoga voor Empowerment.
Deze studie onderzoekt hoe gestructureerde yogabeoefening kan helpen:
-
Symptomen van angst en depressie verminderen
-
Zelfvertrouwen en emotionele regulatie ondersteunen
-
Veerkracht cultiveren tijdens overgangsfasen in het leven
Meer informatie over het onderzoek bij The Resilience Lab aan Vassar College.
Oefen als een Terugkeer
De winter vraagt ons om te vertragen, en yoga biedt ons een manier om dat te doen. Met opzet en met mededogen.
Wanneer de wereld luidruchtig wordt, kan je mat een stille toevluchtsoord worden. Wanneer emoties zwaar aanvoelen, kan ademhaling een zachte reset bieden. En wanneer je je vast voelt zitten, kan bewuste beweging je helpen om van stress naar aanwezigheid te verschuiven.
Je hoeft niet flexibel te zijn. Je hoeft alleen maar bereid te zijn.
Je hoeft je niet sterk te voelen. Je hoeft alleen maar op te komen dagen.
Dit is hoe veerkracht wordt opgebouwd: niet in één keer, maar in de loop van de tijd. Met elke ademhaling. Met elke keuze. Met elke stille terugkeer naar jezelf.
Bronnen
Tugade, M.M. (2025). Licht vinden in de Mistige Schaduw van de Winter. Psychology Today. https://www.psychologytoday.com/us/blog/everyday-resilience/202512/finding-light-in-the-hazy-shade-of-winter
